{
  "iso2": "NL",
  "slug": "pays-bas",
  "inventaire_complet": false,
  "note": "Inventaire partiel : projets d'acquisition du Defensie Projectenoverzicht (DPO) de mai 2025 et mai 2026, complétés par les pages « matériel » de defensie.nl (rouvertes en octobre 2026) pour la présence en service. Les chiffres sont des quantités de projets (commandées/livrées) ou des parcs cités par les pages ; les pages defensie.nl n'affichent pas de date : la date retenue est celle de dernière modification du sitemap du site. Aucun parc complet n'est affirmé.",
  "derniere_verification": "2026-10-13",
  "lignes": [
    {
      "materiel_id": "apache",
      "variante_id": "apache-ah-64e",
      "branche": "air",
      "statut": {
        "valeur": "en_service",
        "date": "2025-05",
        "source": {
          "nom": "Ministerie van Defensie — Defensie Projectenoverzicht (DPO) mei 2025 (Kamerstuk 27 830, nr. 456), p. 94",
          "url": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/blg-1196535.pdf",
          "date_donnee": "2025-05",
          "date_verif": "2026-10-13",
          "confiance": "haute"
        }
      },
      "quantites": [
        {
          "type": "commandee",
          "valeur": 28,
          "source": {
            "nom": "Ministerie van Defensie — Defensie Projectenoverzicht (DPO) mei 2025 (Kamerstuk 27 830, nr. 456), p. 94",
            "url": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/blg-1196535.pdf",
            "date_donnee": "2025-05",
            "date_verif": "2026-10-13",
            "confiance": "haute"
          }
        }
      ],
      "notes": "Remanufacture des 28 AH-64D néerlandais en AH-64E ; livraison du dernier prévue fin 2026 selon le DPO 2025 (au moins 20 en service prévus fin 2025). Le parc effectivement livré n'est pas publié."
    },
    {
      "materiel_id": "chinook",
      "variante_id": "chinook-tous",
      "branche": "air",
      "statut": {
        "valeur": "en_service",
        "date": "2025-05",
        "source": {
          "nom": "Ministerie van Defensie — Defensie Projectenoverzicht (DPO) mei 2025 (Kamerstuk 27 830, nr. 456), p. 96",
          "url": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/blg-1196535.pdf",
          "date_donnee": "2025-05",
          "date_verif": "2026-10-13",
          "confiance": "haute"
        }
      },
      "quantites": [
        {
          "type": "parc_total",
          "valeur": 20,
          "source": {
            "nom": "Ministerie van Defensie — Defensie Projectenoverzicht (DPO) mei 2025 (Kamerstuk 27 830, nr. 456), p. 96",
            "url": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/blg-1196535.pdf",
            "date_donnee": "2025-05",
            "date_verif": "2026-10-13",
            "confiance": "haute"
          }
        }
      ],
      "notes": "14 CH-47F neufs livrés en 2020 et 6 CH-47F(NL) convertis (fin 2022)."
    },
    {
      "materiel_id": "nh90",
      "variante_id": "nh90-nfh",
      "branche": "air",
      "statut": {
        "valeur": "en_service",
        "date": "2025-05",
        "source": {
          "nom": "Ministerie van Defensie — Defensie Projectenoverzicht (DPO) mei 2025 (Kamerstuk 27 830, nr. 456), p. 105",
          "url": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/blg-1196535.pdf",
          "date_donnee": "2025-05",
          "date_verif": "2026-10-13",
          "confiance": "haute"
        }
      },
      "quantites": [
        {
          "type": "parc_total",
          "valeur": 19,
          "source": {
            "nom": "Ministerie van Defensie — Defensie Projectenoverzicht (DPO) mei 2025 (Kamerstuk 27 830, nr. 456), p. 105",
            "url": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/blg-1196535.pdf",
            "date_donnee": "2025-05",
            "date_verif": "2026-10-13",
            "confiance": "haute"
          }
        },
        {
          "type": "commandee",
          "valeur": 3,
          "source": {
            "nom": "Ministerie van Defensie — Defensie Projectenoverzicht (DPO) mei 2026, p. 131",
            "url": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/blg-1249055.pdf",
            "date_donnee": "2026-05",
            "date_verif": "2026-10-13",
            "confiance": "haute"
          }
        }
      ],
      "notes": "19 NH90 NFH (version navale/transport) ; 3 appareils supplémentaires contractés selon le DPO 2026 (quantité « commandée » = ajout, non cumulée dans le parc)."
    },
    {
      "materiel_id": "caracal",
      "variante_id": "caracal-tous",
      "branche": "air",
      "statut": {
        "valeur": "en_commande",
        "date": "2025-05",
        "source": {
          "nom": "Ministerie van Defensie — Defensie Projectenoverzicht (DPO) mei 2025 (Kamerstuk 27 830, nr. 456), p. 116",
          "url": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/blg-1196535.pdf",
          "date_donnee": "2025-05",
          "date_verif": "2026-10-13",
          "confiance": "haute"
        }
      },
      "quantites": [
        {
          "type": "commandee",
          "valeur": 12,
          "source": {
            "nom": "Ministerie van Defensie — Defensie Projectenoverzicht (DPO) mei 2025 (Kamerstuk 27 830, nr. 456), p. 116",
            "url": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/blg-1196535.pdf",
            "date_donnee": "2025-05",
            "date_verif": "2026-10-13",
            "confiance": "haute"
          }
        }
      ],
      "notes": "H225M pour les forces spéciales, contrat de novembre 2024 ; première livraison attendue début 2030, dernière mi-2032 (DPO 2025)."
    },
    {
      "materiel_id": "c-390",
      "variante_id": "c-390m",
      "branche": "air",
      "statut": {
        "valeur": "en_commande",
        "date": "2026-05",
        "source": {
          "nom": "Ministerie van Defensie — Defensie Projectenoverzicht (DPO) mei 2026, p. 146",
          "url": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/blg-1249055.pdf",
          "date_donnee": "2026-05",
          "date_verif": "2026-10-13",
          "confiance": "haute"
        }
      },
      "quantites": [
        {
          "type": "commandee",
          "valeur": 5,
          "source": {
            "nom": "Ministerie van Defensie — Defensie Projectenoverzicht (DPO) mei 2025 (Kamerstuk 27 830, nr. 456), p. 118",
            "url": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/blg-1196535.pdf",
            "date_donnee": "2025-05",
            "date_verif": "2026-10-13",
            "confiance": "haute"
          }
        }
      ],
      "notes": "Contrat signé en juin 2024 avec Embraer (lot conjoint Pays-Bas/Autriche, étendu à la Suède en octobre 2025). Cinquième appareil néerlandais livré en 2030 selon le plan du DPO 2025."
    },
    {
      "materiel_id": "c-130",
      "variante_id": "c-130h",
      "branche": "air",
      "statut": {
        "valeur": "en_service",
        "date": "2026-05",
        "source": {
          "nom": "Ministerie van Defensie — Defensie Projectenoverzicht (DPO) mei 2026, p. 146",
          "url": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/blg-1249055.pdf",
          "date_donnee": "2026-05",
          "date_verif": "2026-10-13",
          "confiance": "haute"
        }
      },
      "quantites": [
        {
          "type": "parc_total",
          "non_publiee": true,
          "source": {
            "nom": "Ministerie van Defensie — Defensie Projectenoverzicht (DPO) mei 2026, p. 146",
            "url": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/blg-1249055.pdf",
            "date_donnee": "2026-05",
            "date_verif": "2026-10-13",
            "confiance": "haute"
          }
        }
      ],
      "notes": "Parc non publié dans le DPO ; remplacement anticipé par le C-390M décidé."
    },
    {
      "materiel_id": "mq-9",
      "variante_id": "mq-9a",
      "branche": "air",
      "statut": {
        "valeur": "en_service",
        "date": "2025-05",
        "source": {
          "nom": "Ministerie van Defensie — Defensie Projectenoverzicht (DPO) mei 2025 (Kamerstuk 27 830, nr. 456), p. 111",
          "url": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/blg-1196535.pdf",
          "date_donnee": "2025-05",
          "date_verif": "2026-10-13",
          "confiance": "haute"
        }
      },
      "quantites": [
        {
          "type": "livree",
          "valeur": 4,
          "source": {
            "nom": "Ministerie van Defensie — Defensie Projectenoverzicht (DPO) mei 2025 (Kamerstuk 27 830, nr. 456), p. 111",
            "url": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/blg-1196535.pdf",
            "date_donnee": "2025-05",
            "date_verif": "2026-10-13",
            "confiance": "haute"
          }
        }
      ],
      "notes": "Quatre appareils supplémentaires sont prévus (« additionele vier toestellen »), livraison échelonnée à partir de 2026 (DPO 2025)."
    },
    {
      "materiel_id": "f-35",
      "variante_id": "f-35a",
      "branche": "air",
      "statut": {
        "valeur": "en_service",
        "date": "2024-09-26",
        "source": {
          "nom": "Ministerie van Defensie — Defensie Projectenoverzicht (DPO) mei 2026, p. 147",
          "url": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/blg-1249055.pdf",
          "date_donnee": "2026-05",
          "date_verif": "2026-10-13",
          "confiance": "haute"
        }
      },
      "quantites": [
        {
          "type": "livree",
          "valeur": 52,
          "source": {
            "nom": "Ministerie van Defensie — Defensie Projectenoverzicht (DPO) mei 2026, p. 147",
            "url": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/blg-1249055.pdf",
            "date_donnee": "2026-05",
            "date_verif": "2026-10-13",
            "confiance": "haute"
          }
        }
      ],
      "notes": "Inclut les appareils basés à Luke AFB (formation). Le 3e escadron (Volkel) doit entrer en service début 2027. Le nombre total commandé n'est pas indiqué dans la source consultée."
    },
    {
      "materiel_id": "boxer",
      "variante_id": "boxer-tous",
      "branche": "terre",
      "statut": {
        "valeur": "en_service",
        "date": "2025-05",
        "source": {
          "nom": "Ministerie van Defensie — Defensie Projectenoverzicht (DPO) mei 2025 (Kamerstuk 27 830, nr. 456), p. 73",
          "url": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/blg-1196535.pdf",
          "date_donnee": "2025-05",
          "date_verif": "2026-10-13",
          "confiance": "haute"
        }
      },
      "quantites": [
        {
          "type": "livree",
          "valeur": 200,
          "source": {
            "nom": "Ministerie van Defensie — Defensie Projectenoverzicht (DPO) mei 2025 (Kamerstuk 27 830, nr. 456), p. 73",
            "url": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/blg-1196535.pdf",
            "date_donnee": "2025-05",
            "date_verif": "2026-10-13",
            "confiance": "haute"
          }
        },
        {
          "type": "commandee",
          "valeur": 113,
          "source": {
            "nom": "Ministerie van Defensie — Defensie Projectenoverzicht (DPO) mei 2025 (Kamerstuk 27 830, nr. 456), p. 73",
            "url": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/blg-1196535.pdf",
            "date_donnee": "2025-05",
            "date_verif": "2026-10-13",
            "confiance": "haute"
          }
        }
      ],
      "notes": "Série initiale de 200 livrée jusqu'en 2018 ; 113 additionnels commandés = 41 (Defensienota 2022) + 72 à tourelle télé-opérée 30 mm (Defensienota 2024) ; l'état de livraison de ces ajouts n'est pas indiqué."
    },
    {
      "materiel_id": "leopard-2",
      "variante_id": "leopard-2-a8",
      "branche": "terre",
      "statut": {
        "valeur": "en_commande",
        "date": "2025-05",
        "source": {
          "nom": "Ministerie van Defensie — Defensie Projectenoverzicht (DPO) mei 2025 (Kamerstuk 27 830, nr. 456), p. 91",
          "url": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/blg-1196535.pdf",
          "date_donnee": "2025-05",
          "date_verif": "2026-10-13",
          "confiance": "haute"
        }
      },
      "quantites": [
        {
          "type": "commandee",
          "valeur": 46,
          "source": {
            "nom": "Ministerie van Defensie — Defensie Projectenoverzicht (DPO) mei 2025 (Kamerstuk 27 830, nr. 456), p. 91",
            "url": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/blg-1196535.pdf",
            "date_donnee": "2025-05",
            "date_verif": "2026-10-13",
            "confiance": "haute"
          }
        }
      ],
      "notes": "46 Leopard 2A8 prévus plus une option pour 6 chars supplémentaires (décision au plus tard en 2027). Le DPO 2026 indique le budget comme « commercieel vertrouwelijk »."
    },
    {
      "materiel_id": "pzh-2000",
      "variante_id": "pzh-2000-tous",
      "branche": "terre",
      "statut": {
        "valeur": "en_service",
        "date": "2025-05",
        "source": {
          "nom": "Ministerie van Defensie — Defensie Projectenoverzicht (DPO) mei 2025 (Kamerstuk 27 830, nr. 456), p. 79",
          "url": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/blg-1196535.pdf",
          "date_donnee": "2025-05",
          "date_verif": "2026-10-13",
          "confiance": "haute"
        }
      },
      "quantites": [
        {
          "type": "parc_total",
          "non_publiee": true,
          "source": {
            "nom": "Ministerie van Defensie — Defensie Projectenoverzicht (DPO) mei 2025 (Kamerstuk 27 830, nr. 456), p. 79",
            "url": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/blg-1196535.pdf",
            "date_donnee": "2025-05",
            "date_verif": "2026-10-13",
            "confiance": "haute"
          }
        }
      ],
      "notes": "Le parc total n'est pas publié ; la mise à niveau à mi-vie (MLU) porte sur 45 obusiers."
    },
    {
      "materiel_id": "patriot",
      "variante_id": "patriot-tous",
      "branche": "terre",
      "statut": {
        "valeur": "en_service",
        "date": "2025-05",
        "source": {
          "nom": "Ministerie van Defensie — Defensie Projectenoverzicht (DPO) mei 2025 (Kamerstuk 27 830, nr. 456), p. 83",
          "url": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/blg-1196535.pdf",
          "date_donnee": "2025-05",
          "date_verif": "2026-10-13",
          "confiance": "haute"
        }
      },
      "quantites": [
        {
          "type": "parc_total",
          "non_publiee": true,
          "source": {
            "nom": "Ministerie van Defensie — Defensie Projectenoverzicht (DPO) mei 2025 (Kamerstuk 27 830, nr. 456), p. 83",
            "url": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/blg-1196535.pdf",
            "date_donnee": "2025-05",
            "date_verif": "2026-10-13",
            "confiance": "haute"
          }
        }
      ],
      "notes": "Système en service depuis 1987 ; nombre de lanceurs non publié ; 5 lanceurs acquis en remplacement de ceux donnés à l'Ukraine (DPO 2025)."
    },
    {
      "materiel_id": "cv90",
      "variante_id": "cv90-cv9035nl",
      "branche": "terre",
      "statut": {
        "valeur": "en_service",
        "date": "2026-09-28",
        "source": {
          "nom": "Defensie.nl — « CV90-infanteriegevechtsvoertuig » (page matériel ; date = dernière modification au sitemap)",
          "url": "https://www.defensie.nl/onderwerpen/m/materieel/voertuigen/combat-vehicle-90",
          "date_donnee": "2026-09-28",
          "date_verif": "2026-10-13",
          "confiance": "haute"
        }
      },
      "quantites": [
        {
          "type": "parc_total",
          "non_publiee": true
        }
      ],
      "notes": "CV9035NL en service dans la landmacht, en cours de mise à niveau mi-vie (jusqu'en 2027) pour rester opérationnels jusqu'en 2039 ; achat de CV90 supplémentaires annoncé en décembre 2025 (sans quantité sur la page). Parc non chiffré dans cette source."
    },
    {
      "materiel_id": "de-zeven-provincien",
      "variante_id": "de-zeven-provincien-tous",
      "branche": "marine",
      "statut": {
        "valeur": "en_service",
        "date": "2026-10-08",
        "source": {
          "nom": "Defensie.nl — « Luchtverdedigings- en commandofregat (LCF) » (page matériel ; date = dernière modification au sitemap)",
          "url": "https://www.defensie.nl/onderwerpen/m/materieel/schepen/luchtverdedigings-en-commandofregatten-lcf",
          "date_donnee": "2026-10-08",
          "date_verif": "2026-10-13",
          "confiance": "haute"
        }
      },
      "quantites": [
        {
          "type": "parc_total",
          "valeur": 4,
          "source": {
            "nom": "Defensie.nl — « Luchtverdedigings- en commandofregat (LCF) » (page matériel ; date = dernière modification au sitemap)",
            "url": "https://www.defensie.nl/onderwerpen/m/materieel/schepen/luchtverdedigings-en-commandofregatten-lcf",
            "date_donnee": "2026-10-08",
            "date_verif": "2026-10-13",
            "confiance": "haute"
          }
        }
      ],
      "notes": "Quatre frégates : De Zeven Provinciën, Tromp, De Ruyter, Evertsen ; modernisation 2024-2029 ; remplacement par de nouvelles frégates (première opérationnelle en 2036 selon la page)."
    },
    {
      "materiel_id": "karel-doorman-m-fregat",
      "variante_id": "karel-doorman-m-fregat-tous",
      "branche": "marine",
      "statut": {
        "valeur": "en_service",
        "date": "2026-10-08",
        "source": {
          "nom": "Defensie.nl — « Multipurposefregat (M-fregat) » (page matériel ; date = dernière modification au sitemap)",
          "url": "https://www.defensie.nl/onderwerpen/m/materieel/schepen/m-fregatten",
          "date_donnee": "2026-10-08",
          "date_verif": "2026-10-13",
          "confiance": "haute"
        }
      },
      "quantites": [
        {
          "type": "parc_total",
          "valeur": 2,
          "source": {
            "nom": "Defensie.nl — « Multipurposefregat (M-fregat) » (page matériel ; date = dernière modification au sitemap)",
            "url": "https://www.defensie.nl/onderwerpen/m/materieel/schepen/m-fregatten",
            "date_donnee": "2026-10-08",
            "date_verif": "2026-10-13",
            "confiance": "haute"
          }
        }
      ],
      "notes": "Deux M-frégates citées par la page : Van Speijk (à quai depuis avril 2021, donc non opérationnelle) et Van Amstel ; remplacement prévu par les frégates ASW (première opérationnelle en 2029). Statut en service selon la page, mais flotte active réduite."
    },
    {
      "materiel_id": "walrus",
      "variante_id": "walrus-tous",
      "branche": "marine",
      "statut": {
        "valeur": "en_service",
        "date": "2026-10-13",
        "source": {
          "nom": "Defensie.nl — « Onderzeeboten » (page matériel ; date = dernière modification au sitemap)",
          "url": "https://www.defensie.nl/onderwerpen/m/materieel/schepen/onderzeeboten",
          "date_donnee": "2026-10-13",
          "date_verif": "2026-10-13",
          "confiance": "haute"
        }
      },
      "quantites": [
        {
          "type": "parc_total",
          "valeur": 3,
          "source": {
            "nom": "Defensie.nl — « Onderzeeboten » (page matériel ; date = dernière modification au sitemap)",
            "url": "https://www.defensie.nl/onderwerpen/m/materieel/schepen/onderzeeboten",
            "date_donnee": "2026-10-13",
            "date_verif": "2026-10-13",
            "confiance": "haute"
          }
        }
      ],
      "notes": "Zeeleeuw, Dolfijn et Bruinvis, en service depuis 1990-1994, modernisés à plusieurs reprises et arrivant en fin de vie."
    },
    {
      "materiel_id": "orka",
      "variante_id": "orka-tous",
      "branche": "marine",
      "statut": {
        "valeur": "en_commande",
        "date": "2026-10-13",
        "source": {
          "nom": "Defensie.nl — « Onderzeeboten » (page matériel ; date = dernière modification au sitemap)",
          "url": "https://www.defensie.nl/onderwerpen/m/materieel/schepen/onderzeeboten",
          "date_donnee": "2026-10-13",
          "date_verif": "2026-10-13",
          "confiance": "haute"
        }
      },
      "quantites": [
        {
          "type": "commandee",
          "valeur": 4,
          "source": {
            "nom": "Defensie.nl — « Onderzeeboten » (page matériel ; date = dernière modification au sitemap)",
            "url": "https://www.defensie.nl/onderwerpen/m/materieel/schepen/onderzeeboten",
            "date_donnee": "2026-10-13",
            "date_verif": "2026-10-13",
            "confiance": "haute"
          }
        }
      ],
      "notes": "Quatre sous-marins (Orka, Zwaardvis, Barracuda, Tijgerhaai) à construire par Naval Group ; livraison prévue de 2033 (premier) à 2037 (dernier)."
    },
    {
      "materiel_id": "rotterdam-lpd",
      "variante_id": "rotterdam-lpd-tous",
      "branche": "marine",
      "statut": {
        "valeur": "en_service",
        "date": "2026-10-08",
        "source": {
          "nom": "Defensie.nl — « Amfibisch transportschip (LPD) » (page matériel ; date = dernière modification au sitemap)",
          "url": "https://www.defensie.nl/onderwerpen/m/materieel/schepen/amfibische-transportschepen",
          "date_donnee": "2026-10-08",
          "date_verif": "2026-10-13",
          "confiance": "haute"
        }
      },
      "quantites": [
        {
          "type": "parc_total",
          "valeur": 2,
          "source": {
            "nom": "Defensie.nl — « Amfibisch transportschip (LPD) » (page matériel ; date = dernière modification au sitemap)",
            "url": "https://www.defensie.nl/onderwerpen/m/materieel/schepen/amfibische-transportschepen",
            "date_donnee": "2026-10-08",
            "date_verif": "2026-10-13",
            "confiance": "haute"
          }
        }
      ],
      "notes": "Zr.Ms. Rotterdam et Zr.Ms. Johan de Witt ; remplacement prévu (premier nouveau navire en 2032 selon la page)."
    },
    {
      "materiel_id": "as332-super-puma",
      "variante_id": "as332-super-puma-as532",
      "branche": "air",
      "statut": {
        "valeur": "en_service",
        "date": "2026-10-13",
        "source": {
          "nom": "Defensie.nl — « Cougar-transporthelikopter » (page matériel ; date = dernière modification au sitemap)",
          "url": "https://www.defensie.nl/onderwerpen/m/materieel/vliegtuigen-helikopters-drones/cougar-transporthelikopter",
          "date_donnee": "2026-10-13",
          "date_verif": "2026-10-13",
          "confiance": "haute"
        }
      },
      "quantites": [
        {
          "type": "parc_total",
          "non_publiee": true
        }
      ],
      "notes": "AS532 U2 Cougar Mk II de transport ; parc non chiffré sur la page."
    },
    {
      "materiel_id": "leopard-2",
      "variante_id": "leopard-2-a6",
      "branche": "terre",
      "statut": {
        "valeur": "en_service",
        "date": "2026-10-13",
        "source": {
          "nom": "Defensie.nl — « Leopard 2 A6-gevechtstank » (page matériel ; date = dernière modification au sitemap)",
          "url": "https://www.defensie.nl/onderwerpen/m/materieel/voertuigen/leopard-2a6-gevechtstank",
          "date_donnee": "2026-10-13",
          "date_verif": "2026-10-13",
          "confiance": "haute"
        }
      },
      "quantites": [
        {
          "type": "parc_total",
          "non_publiee": true
        }
      ],
      "notes": "Chars Leopard 2A6 de la 43e brigade mécanisée, utilisés en pool avec l'Allemagne (414e bataillon de chars) ; nombre non publié sur la page. Voir la ligne Leopard 2A8 pour les commandes."
    }
  ],
  "non_couverts": [
    {
      "libelle": "Raketartillerie (20 lance-roquettes)",
      "raison": "20 systèmes prévus, 4 livrés fin 2023 (DPO 2025 p. 82) ; modèle non nommé dans la source consultée, non saisi."
    },
    {
      "libelle": "A330 MRTT (unité multinationale)",
      "materiel_ids": [
        "a330-mrtt"
      ],
      "raison": "Flotte MRTT multinationale (9 livrés, 10e en 2026 selon DPO 2025) : part néerlandaise non publiée."
    },
    {
      "libelle": "Fennek, Bushmaster, MRAD/SHORAD, frégates ASW et futurs navires amphibies / frégates LC de remplacement",
      "raison": "Fennek : page defensie.nl ouverte (modernisation jusqu'en 2028) mais constructeur non confirmé et aucune quantité, famille non créée ; Bushmaster hors périmètre ; MRAD/SHORAD : système non identifié ; navires futurs : seulement des dates cibles (2029-2036), pas de contrat cité par les pages."
    }
  ]
}
